Yıl:2015   Sayı: 4   Alan: İktisat  

Dilek ŞAHİN
TÜRKİYE’NİN TARIMSAL GIDA ÜRÜNLERİNİN ENDÜSTRİ-İÇİ TİCARETİNİN ANALİZİ: AB-15 ÜLKELERİ İLE KARŞILAŞTIRMALI ANALİZ(1)
 
Dünya ticaretinin serbestleşmesi ve ekonomik entegrasyonlar ülkelerin endüstri-içi ticaret seviyelerini artırmıştır. Literatürde, aynı sektörde üretilen ürünlerin ülkeler arasında alınıp satılması endüstri-içi ticaret olarak adlandırılmaktadır. Sanayileşmiş ülkeler arasında gerçekleşen dış ticaretin önemli bir kısmı endüstri-içi ticaret şeklindedir. Endüstri-içi ticaret yatay ve dikey endüstri-içi ticaret olarak ikiye ayrılmaktadır. Yatay ve dikey endüstri-içi ticaret kavramı ürün farklılaştırmasına dayanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye ve AB-15 ülkelerinin 1996-2013 dönemi için endüstri-içi ticaret düzeyinin belirlenmesidir. Çalışmada Grubel-Lloyd endeksi kullanılmıştır ve tarımsal gıda ürünleri sektörü analiz edilmiştir. Sonuç olarak, Türkiye’nin endüstri-içi ticaretinin düşük kaliteli dikey endüstri-içi ticaret şeklinde gerçekleştiği görülmüştür. AB-15 ülkelerinde dikey endüstri-içi ticaretin yüksek olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Endüstri-içi Ticaret, Tarımsal Ürünler, Grubel-Lloyd Endeksi, Yatay Endüstri-içi Ticaret, Dikey Endüstri-içi Ticaret

Doi: 10.17373/UHEYAD.2015411123

ANALYSIS OF TURKEY’S AGRICULTURAL FOOD PRODUCTS OF INTRA-INDUSTRY TRADE : COMPARATIVE ANALYSIS WITH THE EU-15 COUNTRIES
 
The liberalization of world trade and economic integrations that countries have increased their level of intra-trade. In the literature, the export and import between a trade partner in the same sector is called intra-industry trade. Among industrialized countries a significant portion of the foreign trade in the form of intra-industry trade. Intra-industry trade is divided into horizontal and vertical intra-industry trade. Horizontal and vertical intra-industry trade concept is based on product differentiation. The purpose of this study is to determine intra industries trade level of Turkey and EU-15 countries for the period 1996-2013. Grubel-Lloyd index is used in the study and agricultural food products sector were analyzed. Consequently, Turkey's intra-industry trade was observed low quality vertical intra-industry trade. It was observed the vertical ıntra-ındustry trade is high in the EU-15 countries.

Keywords: Intra-Industry Trade, Agricultural Products, Grubel-Lloyd Index, Horizontal Intra-Industry Trade, Vertical Intra-Industry Trade

Doi: 10.17373/UHEYAD.2015411123

Tam Metin